Bu yazıdan aklınızda kalacaklar
- İyi arama yazım hatasını ve Türkçe karakteri tolere eder, eş anlamlıyı ve niyeti anlar, sonuçları alaka artı satış ve stokla sıralar.
- Haftalık arama raporu: en çok aranan, sıfır sonuç, tıklanmayan sonuç; eş anlamlı sözlüğü ve ürün adları buna göre düzelir.
- Sonuç sayfası kategori sayfası kalitesinde ve filtreli; sıfır sonuçta öneri; arama kalitesi katalog kalitesine bağlı.
- Yapay zeka destekli arama sıfır sonuç oranını yüzde 18'den yüzde 3'e indirir, arama kaynaklı dönüşümü yüzde 30 üstü artırır.
Sitede arama yapan ziyaretçi, ne istediğini bilen ziyaretçidir; dönüşüm oranı aramayanların iki üç katıdır. Ama çoğu e-ticaret sitesinde arama, kelime eşleşmesiyle çalışan ihmal edilmiş bir kutudur: "kislik mont" boş sonuç verir, "sweat" sweatshirt'ü bulmaz, "siyah 42 numara spor ayakkabı" 400 sonuç getirir ve ilk sıradaki stokta yoktur. Site içi arama optimizasyonu, en kararlı müşteriyi kaybetmemenin yoludur. Bu yazı, aramanın nasıl çalışması gerektiğini (yazım toleransı, eş anlamlı, niyet, sıralama), arama verisinin nasıl okunacağını, sonuç sayfası tasarımını, sıfır sonuç yönetimini, arama ve filtre ilişkisini, yapay zeka destekli aramayı ve ölçümü anlatıyor.
Kısaca
İyi site içi arama dört şey yapar: yazım hatasını ve Türkçe karakter farkını tolere eder, eş anlamlıları ve marka/model varyasyonlarını anlar, niyeti çözüp filtreleri otomatik uygular, sonuçları alaka artı satış ve stok verisine göre sıralar. Arama verisi (en çok aranan, sıfır sonuç, tıklanmayan sonuç) haftalık okunur ve eş anlamlı sözlüğü, ürün adları ve katalog buna göre düzeltilir. Sonuç sayfası kategori sayfası gibi filtreli ve hızlı; sıfır sonuçta alternatif öneri. Yapay zeka destekli arama, boş sonuç oranını yüzde 15 ile 20'den yüzde 3'e indirir.
Arama ne yapmalı?
Yazım toleransı: "kislik", "kışlık"; "tshirt", "tişört", "t-shirt"; harf eksikliği ve yer değişimi. Türkçe karakter eşleştirmesi (ı/i, ş/s, ğ/g) ilk kural.
Eş anlamlı ve varyasyon: Pantolon/pantalon, sweat/sweatshirt, kulaklık/headphone, çanta/bag; marka ve model yazımları (iPhone 15 pro, iphone15pro); kısaltmalar. Eş anlamlı sözlüğü arama verisinden büyür.
Niyet çözümleme: "erkek siyah spor ayakkabı 42" sorgusunda cinsiyet, renk, kategori ve beden filtre olarak uygulanır; "3.000 TL altı kulaklık" fiyat filtresi; "hediye" niyeti hediye kategorisi. Doğal dil anlayan arama bu işi model ile yapar.
Sıralama: Alaka (kelime eşleşmesi) tek başına yetmez; satış hızı, stok durumu, puan, marj ve kampanya birlikte. Stokta olmayan ürün sona ya da dışarı; yeni ürünlere başlangıç payı; kampanya ürünleri öne (abartmadan).
Öneri (autocomplete): Yazarken ürün, kategori, marka ve popüler arama önerileri; görselli ürün önerisi doğrudan ürün sayfasına götürür. Mobilde arama kutusu görünür ve öneri hızlı.
Arama verisini okumak
Sistem her aramayı kaydeder; haftalık rapor:
| Rapor | Ne gösterir | Aksiyon |
|---|---|---|
| En çok aranan | Talep | Kategori ve vitrin kararı, stok |
| Sıfır sonuç | Kaybedilen müşteri | Eş anlamlı ekle, ürün adı düzelt, ürün ekle |
| Sonuç var, tıklama yok | Alakasız sonuç | Sıralama ve eşleşme düzelt |
| Arama sonrası dönüşüm | Aramanın değeri | Genel dönüşümle karşılaştır |
| Uzun sorgular | Niyet | Filtre eşlemesi, içerik fırsatı |
Sıfır sonuç listesi altın madenidir: "termos 1 litre" aranıyor ve sonuç yoksa, ya ürün adı yanlış ya ürün yok; ikisi de karar gerektirir. Bir müşterimizde sıfır sonuç listesindeki ilk 30 sorgu üç ayda ürün adı düzeltmesi ve eş anlamlıyla çözüldü; arama kaynaklı ciro yüzde 34 arttı.
Sonuç sayfası
Arama sonucu, kategori sayfasıyla aynı kalitede olmalı: filtreler (kategori, marka, renk, beden, fiyat), sıralama seçenekleri, ürün kartları (görsel, ad, fiyat, puan, stok), sonuç sayısı, aranan kelimenin vurgulanması. Sorguya uyan kategori varsa sonuçların üstünde "kategoriye git" bağlantısı. Sonuç sayfası hızlı (tembel yükleme, önbellek); yavaş arama, aramanın kullanılmamasına yol açar.
Sıfır sonuç yönetimi
Boş sayfa yasak. Sıfır sonuçta: yazım önerisi ("bunu mu demek istediniz"), benzer ürünler (yakın kategori, popüler ürünler), kategori önerileri, "bize yazın" seçeneği (asistan). Sıfır sonuç sorgusu kaydedilir ve haftalık raporda ele alınır.
Arama ve filtre ilişkisi
Arama sonucunda filtreler sorguya göre daralır: "kulaklık" aramasında kulaklık özellikleri (kablosuz, gürültü engelleme), giyim filtreleri değil. Niyet çözümlemesiyle sorgudan çıkan özellikler (siyah, 42) filtre olarak seçili gelir ve müşteri değiştirebilir. Ürün kartında yapılandırılmış özellik alanları olmadan bu çalışmaz; arama kalitesi, katalog kalitesine bağlıdır.
Ürün verisi: aramanın hammaddesi
Arama, ürün adı, açıklama, özellik alanları, kategori, marka, etiket ve eş anlamlı alanlarını tarar. Kısa ve teknik ürün adı ("TSH-001") aramayı öldürür; ürün adı müşterinin diliyle ("Erkek Basic Pamuklu Tişört Siyah"). Özellik alanları doldurulur (renk, beden, malzeme); açıklama özgün ve arama diliyle. Yapay zeka ile üretilen içerik, arama alanlarını da doldurur.
Yapay zeka destekli arama
Kelime eşleşmesinin ötesinde: sorgu ile ürünlerin anlamsal yakınlığı (vektör arama), doğal dil niyeti ("kız arkadaşıma doğum günü hediyesi, 500 TL civarı"), görsel arama (fotoğraf yükleyip benzer ürün), sesli arama, kişiye göre sıralama (geçmiş alışveriş ve beden tercihi), otomatik eş anlamlı öğrenme. Kendi ölçümümüzde yapay zeka aramayı açan sitelerde sıfır sonuç oranı yüzde 18'den yüzde 3'e düştü, arama kaynaklı dönüşüm yüzde 30'un üzerinde arttı.
Ölçüm
- Arama kullanım oranı (arama yapan oturum / toplam)
- Sıfır sonuç oranı (hedef yüzde 5 altı)
- Arama sonrası tıklama oranı ve sepete ekleme
- Arama kaynaklı dönüşüm ve ciro payı
- Arama hızı (sonuç süresi)
- En çok aranan ve sıfır sonuç listeleri (haftalık)
Sık hatalar
- Türkçe karakter ve yazım toleransı olmayan arama
- Stokta olmayan ürünlerin ilk sırada çıkması
- Boş sonuç sayfası
- Arama verisini kaydetmemek ya da okumamak
- Teknik ürün adları
- Sonuç sayfasında filtre olmaması
- Mobilde gizli arama kutusu
Haftalık 20 dakika
Sıfır sonuç listesinin ilk 20 sorgusu: her biri için eş anlamlı ekle, ürün adı düzelt ya da ürün ekle. En çok aranan 20 sorgu: sonuçların ilk sırasında doğru ve stokta ürün var mı? Bu iki liste, aramanın yüzde 80'ini düzeltir.
Akıllı arama modülü e-ticaret sistemimizin parçası; arama raporları panelde. Ürün verisi için yapay zeka ile ürün içeriği üretimi, filtreler için kategori yapısı. Terimler: akıllı arama, filtreleme.
Sık sorulan sorular
Site içi arama neden önemli?
Arama yapan ziyaretçi ne istediğini bilir; dönüşümü aramayanların 2 ile 3 katıdır. Boş sonuç bu ziyaretçiyi kaybettirir.
Sıfır sonuç oranı ne olmalı?
Yüzde 5'in altı; yüzde 15 ile 20 olan sitelerde eş anlamlı, ürün adı ve katalog düzeltmesiyle hızla düşer.
Arama sonuçları nasıl sıralanmalı?
Kelime eşleşmesi tek başına yetmez; satış hızı, stok, puan ve kampanya birlikte; stokta olmayan ürün sona.
Akıllı arama ne fark yaratır?
Yazım ve Türkçe karakter toleransı, niyet çözümleme (filtreleri otomatik uygular), anlamsal eşleşme, görsel ve sesli arama, kişiye göre sıralama.
Arama verisi nasıl kullanılır?
Sıfır sonuç listesi ürün adı, eş anlamlı ve ürün ekleme kararına; en çok aranan liste vitrin ve stok kararına girdi olur.
