Sahtecilik önleme (fraud prevention), e-ticaret sitesinde çalıntı kart, sahte sipariş, kötü niyetli iade ve kupon istismarı gibi zarar veren işlemlerin ödeme öncesi ve sonrası kurallarla, 3D Secure doğrulamasıyla ve risk puanlamasıyla engellenmesidir. Ters ibraz (chargeback) kaybını, kargo maliyetini ve stok kaybını önler.
Diğer adları: fraud, dolandırıcılık önleme, sahte sipariş, chargeback, ters ibraz
Sahtecilik türleri
- Çalıntı kart: ödeme 3D Secure ile doğrulanmazsa satıcı ters ibrazda bedeli kaybeder
- Kapıda ödeme istismarı: sipariş verilip teslim alınmaz, kargo ve iade maliyeti satıcıya kalır
- İade istismarı: kullanılmış ya da farklı ürünün iade edilmesi
- Kupon ve kampanya istismarı: sahte hesaplarla tek kullanımlık kuponların tekrar kullanılması
- Hesap ele geçirme: kayıtlı kart ve adresle sipariş
Kurallar ve otomasyon
E-ticaret sistemi risk kuralları çalıştırır: aynı IP'den kısa sürede çoklu sipariş, farklı şehir adresleri, ilk siparişte yüksek tutar, geçersiz telefon. Riskli sipariş otomatik onaya düşer, manuel kontrol edilir. Kapıda ödemede SMS onayı ve teslim almama geçmişi kontrolü yapılır. Tek kullanımlık kuponlar hesaba ve telefona bağlanır.
Ödeme güvenliği
3D Secure doğrulaması ters ibraz riskini bankaya taşır; kart bilgisi sitede tutulmaz, ödeme sağlayıcısında saklanır (tokenizasyon). Sistem sahtecilik için işlemi reddedebilir ancak kural çok sıkı olursa gerçek müşteri kaybedilir; kurallar aylık ters ibraz ve iptal oranına göre ayarlanır.
Sık sorulan sorular
Ters ibraz (chargeback) nedir?
Kart sahibinin bankasına itiraz ederek ödemeyi geri almasıdır. 3D Secure ile doğrulanmış işlemlerde sorumluluk bankadadır; doğrulamasız işlemde satıcı bedeli kaybeder.
Sahte siparişler nasıl anlaşılır?
Fatura ve teslimat adresinin farklı şehirde olması, tek seferde yüksek adet, art arda denenen kartlar, geçersiz telefon, kapıda ödemede daha önce teslim almama geçmişi.
Kapıda ödemede sahtecilik nasıl önlenir?
SMS ile sipariş onayı, belirli tutar üstünde kapıda ödemeyi kapatmak, teslim almayan müşteriye kısıt ve kargo firmasının teslim öncesi arama hizmeti.